Bộ đồ thờ gia tiên gồm những gì? Cách chọn bộ vừa bàn

Một bộ đồ thờ gia tiên thường bắt đầu với bát hương, lọ hoa, mâm bồng và chén hoặc kỷ chén dâng nước. Tùy nếp nhà và phần mặt bàn còn trống, bạn có thể thêm chóe, đèn, ống hương, nậm rượu, bộ trà hoặc bộ đỉnh hạc. Khi mua, hãy chốt số bát hương theo cách gia đình đang thờ, ghi những món muốn giữ và đo phần bàn thật sự dùng được. Ba thông tin đó giúp bạn biết nên chọn một bộ gọn, thêm từng món hay phối một bộ rộng hơn.

Các phần trong bài

Bộ đồ thờ gia tiên gồm những món nào?

Hãy bắt đầu bằng những việc gia đình thường làm ở bàn thờ. Nếu bạn hay thay nước, cắm hoa và bày quả, các món phục vụ ba việc ấy cần dễ đặt và dễ nhấc. Nếu nhà đã có đèn hoặc kỷ chén vừa chỗ, đánh dấu giữ lại trước khi xem ảnh bộ mới. Một bộ chụp đẹp có thể bao gồm đồ mà gia đình ít dùng, trong khi một chiếc đế hoặc nắp cần mua lại có thể nằm ngoài ảnh.

Bộ đồ thờ gia tiên men lam bày một bát hương, mâm bồng, lọ hoa và kỷ chén
Cách bày tham khảo từ bảng mẫu 107 cm. Một mâm và một lọ giúp chừa phần mặt bàn phía trước để bày lễ.
  • Bát hương và đế. Ghi số bát gia đình dùng và vị trí cần đặt. Nếu chọn kèm đế, tính chiều cao cả hai và kiểm phần chân bát có vừa lòng đế.
  • Lọ hoa, mâm bồng và kỷ chén. Lọ cần chỗ để cắm và nhấc. Mâm bồng cần chỗ cho cả vành, nhất là khi bày quả. Với kỷ, ghi rõ số chén và có kèm đế hay không.
  • Chóe, ống hương, nậm và bộ trà. Chọn theo cách gia đình dâng lễ và khoảng còn trống. Một bộ chóe có thể gồm nhiều chiếc, nên hỏi số lượng và nắp tương ứng.
  • Đèn, chân nến và đỉnh hạc. Chỉ chọn khi có vị trí kê vững và đủ khoảng trống. Khi xem đèn và chân nến, hỏi cách dùng và chiều cao cả cụm để biết có hợp với vị trí định kê.

Khi cửa hàng ghi “bộ đầy đủ”, hãy xin danh sách theo từng dòng. Chẳng hạn, một kỷ ba chén có thể ghi là một bộ, nhưng bạn vẫn cần biết kỷ có cả đế và đủ ba chén. Một bộ đỉnh hạc cũng có thể nằm ở một dòng trong báo giá. Số dòng, số món theo cách ghi của cửa hàng và số chi tiết để kiểm khi mở kiện có thể khác nhau. Khi hai bộ có số món gần nhau, hãy so nhóm đồ thực sự nhận được.

Chọn một hay ba bát hương trước khi chọn phần còn lại

Nếu bàn thờ đã có bát hương và gia đình muốn giữ cách thờ hiện tại, lấy những bát đó làm mốc. Đo phần rộng nhất của thân, chiều cao tính cả đế và bề ngang của cả hàng nếu có nhiều bát. Lấy các số đo ấy để chọn mâm, lọ và kỷ. Khi lập bàn thờ mới, bạn có thể hỏi người trong gia đình về nếp đang theo trước khi quyết số bát. Diện tích mặt bàn giúp bạn chọn cỡ và cách kê, còn số bát phụ thuộc vào cách thờ của gia đình.

Ba bát hương men lam trên một đế gỗ ba vị trí
Khi ba bát dùng chung một đế, hãy đo bề ngang cả đế và độ rộng lớn nhất của các bát trước khi chọn mâm, lọ và kỷ.

Với một bát hương, bạn có thể dành phần hai bên cho lọ và mâm, rồi thử vị trí kỷ theo phía thuận tay. Nếu bàn hẹp, dùng một mâm và một lọ là cách dễ ướm trước. Gia đình thích bố cục đối xứng có thể thử thêm một lọ thon, miễn vẫn còn chỗ nhấc mâm và thay nước. Với ba bát hương, hãy kê thử cả ba bát cùng đế trước khi tính đồ đặt hai bên. Hai bát có cùng cỡ miệng vẫn có thể khác độ phình của thân, nên cần xem số đo lớn nhất của mẫu định lấy.

Chẳng hạn, gia đình giữ ba bát hương cũ và muốn thêm hai mâm. Trước tiên, đặt ba bát ở đúng vị trí đang dùng. Sau đó đánh dấu vòng tròn bằng kích thước vành mâm trên giấy rồi đặt thử hai bên. Nếu mâm chắn chỗ nhấc kỷ, thử một mâm trước hoặc giảm đường kính vành. Bạn có thể xem các mẫu bát hương để nhận ra các dáng khác nhau và mở sơ đồ bài trí bàn thờ gia tiên khi cần xem gợi ý vị trí.

Đo phần mặt bàn dùng được, kể cả khi đã biết chiều ngang

Số đo 107 cm, 127 cm hoặc 175 cm chỉ cho biết chiều ngang nếu bạn chưa có số sâu. Hai bàn cùng ngang 127 cm có thể còn chỗ rất khác nhau vì chân ảnh thờ, mép gờ hoặc các món giữ lại. Hãy đo ngang giữa những món đã có, sâu từ mép trong vùng đặt đến vật cản phía sau và khoảng cao dưới hộc hoặc kệ. Ảnh chính diện cho thấy tỷ lệ chung. Ảnh từ trên xuống giúp nhìn ra phần nào có thể đặt mâm và nơi nào còn chỗ đưa tay.

Thử đo từng món ở chỗ dễ vướng nhất. Với mâm, đo vành ngoài vì chân có thể nhỏ hơn nhiều. Với lọ, đo vai bình và khoảng từ miệng lên trên nếu nhà hay cắm cành cao. Với chóe, giữ thêm khoảng để nhấc nắp. Nếu định thêm đỉnh hạc, hãy đo phần đặt của cả đỉnh và đôi hạc, kể cả các chi tiết nhô ra như tai đỉnh hoặc mỏ hạc. Một món đứng vừa khi kê xuống vẫn có thể khó nhấc qua các món bên cạnh.

Khi hai góc bàn sâu hơn vùng trước ảnh thờ, hãy thử đặt vòng giấy bằng kích thước vành mâm ở từng góc. Đánh dấu thêm chỗ đặt kỷ chén và phần mép cần giữ để thao tác. Nếu dịch mâm sang bên làm khó nhấc lọ, thử xoay hướng hoặc đổi sang mâm nhỏ hơn trước khi đặt mua. Nếu bàn ngang 127 cm, có thể đối chiếu thêm các bộ có một bát, ba bát hoặc thêm đỉnh trong cùng nhóm cỡ.

So hai cấu hình thật để chọn bộ gọn hoặc bộ có đỉnh hạc

Trong bảng mẫu dùng cho bộ chọn trên website, GT-107-L3 là phương án men lam cho nhóm bàn ngang 107 cm. Bảng ghi một bát hương và đế, một mâm bồng, một lọ, một kỷ ba chén, ba chóe, một nậm và một ống hương. Phương án này cho thấy bạn có thể giữ đủ các nhóm hay dùng mà vẫn dành mặt bàn cho việc bày lễ. Nếu nhà đã có kỷ vừa chỗ, hãy hỏi mua những món cần thêm và thử phối kỷ cũ với mâm mới.

Mẫu men rạn GT-175-R1 thuộc nhóm bàn ngang 175 cm trong bảng. Danh sách có ba bát hương và ba đế, một bộ đỉnh hạc, hai mâm bồng, hai lọ, một kỷ năm chén và các món bổ sung như chóe, đèn, nậm, bát sâm và bộ trà. Điểm khác biệt là phải chừa chỗ cho cả hàng bát hương, nhóm đỉnh hạc và hai mâm, đồng thời tính phần cao để không che ảnh thờ. Hai cấu hình minh họa cách chọn. Bạn có thể hỏi cửa hàng xác nhận món, cỡ và giá của đúng mẫu.

Cách bày bộ đồ thờ gia tiên với đỉnh và đôi hạc, lọ hoa, mâm bồng và kỷ chén
Ảnh minh họa cách bố trí nhóm đỉnh hạc trong bảng mẫu bàn 175 cm. Chừa khoảng cao và khoảng ngang riêng cho nhóm này khi bày cùng lọ, mâm.

Nếu muốn có đỉnh hạc nhưng bàn đang dùng nông, hãy ướm riêng nhóm đỉnh và đôi hạc trước. Thử nhìn từ chỗ gia đình thường đứng thắp hương, xem các món có che ảnh hoặc cản đường nhấc mâm hay không. Sau đó mới quyết giữ hai mâm hay dùng một mâm. Với bàn rộng nhưng gia đình ít bày nhiều lễ vật cùng lúc, bạn vẫn có thể chọn một bộ gọn và chừa mặt trống. Có thể mở danh mục đỉnh hạc để so dáng và hỏi số đo theo mẫu.

Mua bù khi bộ cũ vẫn vừa bàn

Nếu chỉ thiếu một chiếc nắp chóe, một chén hoặc một lọ, đem theo món cũ khi tiện hoặc chụp gần chi tiết cần khớp. Với nắp chóe, đo phần gờ lọt vào miệng. Với chén thay thế, đo đáy chén và lòng hõm trên đế kỷ. Nếu mua chiếc lọ thứ hai, so chiều cao, bề ngang vai và tông men khi đặt cạnh chiếc đang giữ. Màu nền trắng và ngà dễ nhìn ra khác biệt khi đứng cạnh nhau, dù cả hai cùng vẽ màu lam.

Khi không tìm được chiếc giống hệt, hãy xem vai trò của món ấy trong bố cục. Với lọ hoặc mâm đặt theo cặp, sự lệch chiều cao và kích thước dễ thấy hơn một nét vẽ khác nhẹ. Với ống hương hoặc nậm đặt riêng, dáng và sắc men gần với nhóm đồ đang dùng có thể đã đủ. Nếu định đổi cả bộ vì một món bị sứt, thử đối chiếu một phương án mua lẻ trước. Nếu gia đình cần đổi nhiều món để phù hợp bàn mới, lúc đó hãy so cả bộ theo mặt bàn và nếp sử dụng hiện tại.

Chốt danh sách món và hỏi giá theo đúng mẫu

Khi đã có cách xếp, ghi lại mã bộ nếu xem từ bộ chọn, ngang và sâu sử dụng, cùng danh sách giữ, bỏ hoặc thêm. Nhờ cửa hàng ghi rõ đế, nắp, chén và vật phẩm theo cặp trong báo giá. Nếu một mẫu phải đổi vì khác cỡ, xin ảnh và danh sách đã cập nhật để người đi nhận không cầm theo bản cũ. Nếu cần giao, gửi khu vực nhận và ngày cần để cửa hàng xác nhận phí, cách đóng và lịch theo đơn.

Bạn có thể nhắn như sau: “Bàn gia tiên nhà mình ngang 107 cm, phần mặt còn dùng sâu khoảng 37 cm. Mình muốn giữ bát hương và đế cũ, đang xem bộ GT-107-L3 để lấy thêm một lọ, một mâm và kỷ ba chén. Bạn gửi giúp kích thước vành mâm, chiều cao lọ, ảnh đặt cạnh nhau và giá từng món được không?” Thay số đo, mã và các món bằng thông tin thật của nhà bạn. Khi so hai phương án, dùng cùng danh sách để biết phần chênh đến từ đổi cỡ, thêm đồ hay thay dòng men.

Kiểm bộ đồ thờ khi nhận, nhất là các món có phần rời

Với bộ nhiều món, giữ danh sách đã chốt trên điện thoại để kiểm tại quầy hoặc khi nhận kiện. Trước tiên, đối chiếu những nhóm dễ đếm nhầm như cặp lọ, cặp mâm và các chóe giống nhau. Sau đó ghép từng nắp vào đúng chóe, chén vào đúng đế kỷ và bát hương vào đúng chân kê. Nếu hai bát nhỏ trông giống nhau nhưng kê ở hai vị trí khác nhau, có thể nhờ cửa hàng ghi tên hoặc kích thước trên lớp gói để dễ xếp lại ở nhà.

Hãy nhìn miệng, chân và mép từng món dưới ánh sáng rõ. Với mâm, đặt lên mặt phẳng để xem chân có đứng vững. Với đỉnh hạc, kiểm phần nắp, chân và những chi tiết nhô ra trước khi gói lại. Nếu nhờ người nhà đi nhận, gửi họ ảnh bộ đã chọn và danh sách món thực nhận. Ảnh giúp đối chiếu dáng, còn danh sách giúp kiểm đế, nắp và số chén đi cùng.

Nếu giao về nhà, hỏi trước cách mở kiện và xử lý khi phát hiện thiếu món hoặc hư hỏng. Giữ ảnh của tình trạng bao bì và món cần đối chiếu để trao đổi với nơi bán. Khi nhà mới chưa lắp xong bàn thờ, đo lại phần đặt đồ trước lúc bày cả bộ. Một thay đổi nhỏ ở độ sâu hoặc chân ảnh cũng có thể khiến mâm và kỷ cần đổi vị trí.

Để bắt đầu, mở bộ chọn đồ thờ theo loại bàn và kích thước, chọn Gia tiên rồi xem danh sách món của mẫu bạn thích. Nếu muốn đối chiếu màu men trực tiếp, xem địa chỉ showroom và hỏi trước mẫu có thể xem tại điểm định ghé.